Sfinansowano ze środków Komitetu Wyborczego Wyborców Koalicji Obywatelskiej
Pomysły na Kraków i Małopolskę. Nowe wyzwania, nowe kierunki.

Nowoczesny i bezpieczny Kraków

Bezpieczeństwo staje się coraz ważniejszą wartością każdego mieszkańca i gościa Krakowa, szczególnie w czasie niedalekiej wojny, nie tylko fizycznej, ale i cybernetycznej, nie tylko w czasach „przedwojennych”, ale i w czasach zwiększenia ryzyka pojawiania się zmian klimatycznych, ulewnych deszczy, pożarów i napadów cybernetycznych.

Przez ostatnie lata Miasto Kraków poznawało możliwości i dobre praktyki innych miast, szczególnie miast polskich. Bardzo dobre są doświadczenia Warszawy, gdzie ponad 700 kamer jest obsługiwanych przez Stołeczne Centrum Bezpieczeństwa i wspieranie przez Stołeczne Stanowisko Kierowania, gdzie zarządzane są wszelkie działania, także w zakresie bezpieczeństwa. Bardzo dobrą praktyką jest także powołane w Rzeszowie Miejskie Centrum Cyberbezpieczeństwa.

Z punktu widzenia takich miast należy przewidzieć bezpieczeństwo na kilku poziomach:

1. Poziom bezpieczeństwa bieżącegoczyli bezpieczeństwo fizyczne, na ulicach i w mieście Krakowie. Dane wieloletnie wskazują, że rośnie zarówno bezpieczeństwo mieszkańców (zmniejszają się liczby przestępstw w poszczególnych obszarach i sę jedne z najniższych wśród miast metropolitalnych w Polsce), jak i rośnie poczucie bezpieczeństwa, na co wskazują prowadzone badania opinii mieszkańców. Widać jednak powoli nasycanie się tych wartości i wskazane są kolejne impulsy, wywołane przez samorząd:

  • Nowe komisariaty Policji – dzięki wspólnym staraniom samorządu i Policji udało się wyremontować część komisariatów, a jeden, na Ruczaju stworzyć od nowa. Należy przeanalizować i w trybie współpracy podjąć decyzję o kolejnych komisariatach Policji w Krakowie, np. na Kurdwanowie.
  • Instalowanie kamer monitoringu – w większości dużych miast polskich są duże systemy monitoringu, dające z jednej strony możliwość monitorowania różnych obszarów, z drugiej dające mieszkańcom zwiększone poczucie bezpieczeństwa.
  • Stworzenie Centrum Monitoringu Wizyjnego – instalowanie większej liczby kamer zmusza do innej organizacji monitoringu. Doświadczenie większości dużych miast wskazuje, że zasadne jest powołanie Centrum Monitoringu Wizyjnego i połączenie z Miejskim Centrum Bezpieczeństwa. Trzeba rozważyć taką możliwość i w miarę możliwości wdrożyć.
  • „Nocny burmistrz” – w wielu miastach Europy z dużym ruchem turystycznym wdraża się instytucję „nocnego burmistrza” jako płaszczyznę wpływania na działające w nocy instytucje, miejsca rozrywki. Wprowadzone w mijającej kadencji ograniczenie godzin nocnej sprzedaży alkoholu dało duże uspokojenie nocnego życia, teraz potrzebny jest kolejny impuls, którym może być właśnie powołanie „nocnego burmistrza”.

2. Poziom bezpieczeństwa cybernetycznego – w obecnych czasach bezpieczeństwo informatyczne, czy wręcz bezpieczeństwo cybernetyczne, jest tak samo ważne, jak bezpieczeństwo bieżące – fizyczne, a w niektórych sytuacjach nawet ważniejsze. Doświadczenia miast, które podjęły wysiłek zabezpieczania się przed napadami cybernetycznymi, wskazują na konieczność podjęcia następujących działań, które zresztą w znacznej części są już realizowane w Krakowie, ale wymagają intensyfikacji:

  • Ochrona obszarów krytycznych Miasta i mieszkańców – kluczowa infrastruktura techniczna Miasta i kluczowe dane wymagają szczególnego zabezpieczenia i tworzenia zapasowych centrów i zasobów. Jest to robione obszarowo, właściwe będzie ustalenie w tym zakresie szczegółowej polityki, zadań i odpowiedzialności.
  • Centrum Bezpieczeństwa Cybernetycznego – w wielu miastach i samorządach szczególnie narażonych na potencjalne napady cybernetyczne powołuje się Centra Bezpieczeństwa Cybernetycznego nadzorujące i monitorujace co najmniej ruch cybernetyczny wokół miejskich jednostek, a potem rozszerzające swoje usługi na inne obszary. W załączeniu dobry przykład z Rzeszowa: artykuł na stronie cyberdefence24.pl

3. Poziom bezpieczeństwa „na wypadek” – obecna sytuacja wskazuje, że samorząd musi być gotowy na wydarzenia niespodziewane, ale krytyczne, i to w bardzo szerokim zakresie. Odnowienie sprawy schronów z zabezpieczeniem na dłuższe przeżycie, odnowienie sprawy bezpieczeństwa dostaw wody i żywności, zabezpieczenie źródeł energii elektrycznej – to główne kierunki. Szczegóły i poszczególne zadania będzie zawierała nowa ustawa o obronie cywilnej. Właśnie obrona cywilna będzie jednym z priorytetów następnej kadencji.

Wzorem Warszawy wydaje się właściwe, aby Kraków też opracował „program bezpieczeństwa mieszkańców” – pakiet działań i inwestycji w ochronę ludności cywilnej w sytuacjach kryzysowych i adaptacji miasta do zagrożeń. Za naszymi granicami trwa konflikt, pełnoskalowa wojna, a samorząd jest podstawowym elementem obrony cywilnej, ochrony ludności. To samorząd będzie miał swoje zadania związane z zarządzaniem sytuacją kryzysową. Program powinien obejmować organizację miejsc schronienia, zabezpieczenie dostępów do wody, zapewnienie ciągłości funkcjonowania urzędu, zakup odpowiedniego sprzętu, czy też edukację mieszkańców w zakresie bezpieczeństwa.