Kraków w trudnych czasach – 195. tydzień

Ostatnia aktualizacja: 11.12.2023 r.

Zobacz wszystkie artykuły z cyklu Kraków w czasach zarazy >>

„Kraków w trudnych czasach” po raz 195. Czas dwóch premierów i totalnej opozycji w Polsce, czas budżetowy w Krakowie. Zaczynamy skrótem wydarzeń ponadkrakowskich:

• Czas dwóch premierów.
• Totalna opozycja działa, ale i przegrywa.
• Na Ukrainie bez zmian.
• „Szalupa ratunkowa dla samorządów”.

I sprawy krakowskie w skrócie:

• O budżecie na 2024 populistycznie i merytorycznie. Brak paliwa to nie tryb awaryjny, tylko brak paliwa, brak PIT i drożyzna to główne powody problemów, przynajmniej tak sądzą specjaliści.
• Niepopulistyczne działania.
• Wybory do rad dzielnic – efekty.
• Krótkie podsumowanie moich 5 lat na stanowisku zastępcy Prezydenta Krakowa.

I szerzej o wydarzeniach ponadkrakowskich:

1. Czas dwóch premierów. Kończy się czas dwóch premierów, wirtualnego jakim był premier Morawiecki i rzeczywistego jakim będzie Donald Tusk. Ten pierwszy udawał, że powołał rząd, ten drugi rząd powołuje, dostaje większość i rządzi. Na manewrze z premierem Morawieckim jako Państwo straciliśmy 2 miesiące, przecież jeszcze w październiku mógł być rząd i prawdopodobnie rozwiązywane byłyby sprawy z Ukrainą, ustalony nowy budżet. Zamiast tego mamy jakieś dziwne transakcje i stratę czasu w czasie kiedy trwa wojna, kiedy mamy nowe konflikty, kiedy mamy kryzys. 

2. Totalna opozycja działa, ale i przegrywa. PiS został całkowicie zaskoczony wynikiem i jest jak znokautowany bokser – już nic nie rozumie, ale zamroczony atakuje na oślep. Kiedy pojawił się projekt ustawy energetycznej z wkładką wiatrakową chcieli komisji specjalnej, choć nic jeszcze nie ustalono. Kiedy jednak są głosowania – przegrywają na wszystkich frontach. I tak będzie dalej.

3. Na Ukrainie bez zmian. Niestety, na Ukrainie bez zmian, ofensywa ukraińska ugrzęzła, rosyjskie wojska się okopały i czekają wiosny, jednocześnie atakując z powietrza infrastrukturę. Najważniejsze dzieje się w Waszyngtonie i albo Ukraina dostanie pomoc albo …

4. „Szalupa ratunkowa dla samorządów”. Bardzo zła sytuacja samorządów, szczególnie dużych samorządów, spowodowana jest decyzjami poprzedniego rządu zmniejszającymi dochody z PIT (w Krakowie to ponad 840 mln zł) i inflacją. Aby ratować stan bieżący i móc przygotować poważną reformę finansów publicznych, potrzeba czasu i działań doraźnych. Te działania doraźne to dokładniej wyliczona subwencja oświatowa i szerzej wyliczona tzw. subwencja rozwojowa. To pozwoli przetrwać do poważnych reform. To samorządowa szansa. 

I sprawy krakowskie szerzej:

1. O budżecie na 2024 populistycznie i merytorycznie. Odbyło się pierwsze czytanie projektu budżetu na 2024 rok. Prezydent Majchrowski pokazał dotychczasową efektywną strategię finansowania rozwoju Krakowa z zadłużenia, strategię dzięki której najpierw są efekty, a potem koszty.

Niestety, inni te koszty (spłata zadłużenia) widzieli jako główny problem, choć większość społeczeństwa i firm tak robi. Znów okazało się, że politycy (i część mediów) nie widzi tego, co widzą specjaliści. Nie widzą, że problem dotyczy wszystkich dużych samorządów. Nie widzą, że nawet w takiej sytuacji ocena sytuacji finansowej Krakowa dokonywana przez specjalistów (RIO, firmy finansowe, firmy ratingowe) jest pozytywna.

Jeden z dyskutantów mówił nawet o Krakowie jako samochodzie w trybie awaryjnym. Można powiedzieć, że tak mówi kierowca nieznający się na samochodach i jako awarię samochodu widzi brak wystarczającej ilości paliwa. A przecież  mechanicy (firmy finansowe, RIO, firmy ratingowe) „właśnie wbili do dowodu rejestracyjnego, że samochód jest w porządku”. Nasz domorosły kierowca – finansista wie lepiej. A w budżecie nie ma paliwa, bo Polski Ład odebrał ponad 800 mln zł z PIT, bo inflacja podrożyła o ponad 1 miliard zł koszty.

Ktoś pokazywał za wzór różne inne miasta, niemające aż takiego zadłużenia. Ale te miasta są dopiero na początku drogi inwestycyjnej, którą przeszedł Kraków, zadłużył się na te inwestycje i je spłaca, jednocześnie ponosząc koszty obsługi tego zadłużenia. Niektóre miasta znaczną część inwestycji robią poza budżetem, w spółkach, i w budżecie nie widać skutków tego. My w Krakowie też w części tak działamy. Inni jednak dużo szerzej.

Zaskakujące jest dla mnie, że nie ma głębszej realnej analizy budżetu, że nie robią tego radni, nie robią media. Tylko tak ślizgają się po powierzchni. Kiedyś wśród radnych mieliśmy dobrych finansistów i analiza, ale i reforma budżetu szła, mimo politycznych różnic. Dziś takich speców i wśród polityków i wśród dziennikarzy nie ma, dyskusja jest powierzchowna i nieskuteczna. Takie czasy.

2. Niepopulistyczne działania. Rada po bardzo ostrej dyskusji utrzymała formułę ważnej instytucji kultury „Planeta Lem” w Składzie Solnym. Odrzucono wszystkie wnioski i poprawki. Dyskusja była bardzo ostra, próbowano przeciwstawić kulturę literacką kulturze popularnej, ale tak naprawdę spór był o dostęp do możliwości. Tylko, z całym szacunkiem, zasługi Lema dla kultury polskiej i krakowskiej musiały wygrać z będącymi na początku działalności kulturalnej. Pewnie im też potrzebne jest wsparcie, ale skład solny to zniszczony obiekt i na dłuższą metę nie nadawał się do takich działań. Konkluzja jest taka, że poważna krakowska kultura dalej ma swoich obrońców i bardzo dobrze. Swoich obrońców ma też kultura popularna i na pewno wymaga zainteresowania, ale zainteresowania adekwatnego do poziomu artystycznego i zainteresowania społecznego. 

3. Wybory do rad dzielnic – efekty. Jesteśmy po wyborach dzielnicowych. Przy stosunkowo niskiej frekwencji najwięcej radnych wprowadziła Platforma Obywatelska i pewnie to radni PO będą służyć w zarządach większości dzielnic. To dobry prognostyk na przyszłe wybory samorządowe. Przy okazji walka gdzieniegdzie była ostra, łącznie z fałszowaniem ulotek. 

4. Krótkie podsumowanie moich 5 lat na stanowisku zastępcy Prezydenta Krakowa. Już 5 lat jestem zastępcą Prezydenta Krakowa. Dokładnie 8 grudnia 2018 roku otrzymałem od Prezydenta Majchrowskiego nominację na Zastępcę Prezydenta Miasta Krakowa.

W tym czasie udało się zrobić kilka najważniejszych spraw, ale i mnóstwo sprawa ważnych:

• Najważniejsze to poważne przyspieszenie w mieszkalnictwie:
  • przekazanie osobom oczekującym ponad 2500 mieszkań, w tym ponad 600 mieszkań nowych i prawie 1900 wyremontowanych pustostanów,
  • radykalne skrócenie czasu oczekiwania na mieszkania socjalne i skrócenie kolejki oczekujących,
  • wdrożenie projektu Mieszkanie za remont i 150 wyremontowanych w ten sposób mieszkań,
  • przygotowanie projektu Społecznej Inicjatyw Mieszkaniowej jako sposobu na mieszkania czynszowe,
  • przygotowanie projektu Społecznej Agencji Najmu jako sposobu pomocy dla osób niemieszczących się w kategoriach socjalnych, czynszowych i komercyjnych.
• Dokonaliśmy zmiany sposobu obsługi mieszkańców poprzez Krakowskie Centrum Kontaktu:
  • odbierane jest ponad 92% połączeń,
  • tzw. pierwsza linia obsługuje ponad 73% wszystkich połączeń,
  • w przygotowaniu jest portal obsługujący zgłoszenia, uwagi i propozycje.
• W okresie COVID dodatkowa obsługa ponad 100 tysięcy przedsiębiorców w ramach mikropożyczek.
• W okresie wojny na Ukrainie obsługa dodatkowo ponad 60 tysięcy osób z Ukrainy.
• Nastąpiło wdrożenie Społecznego Programu Odpowiedzialnej Sprzedaży Alkoholu, a potem wdrożenie uchwałą ograniczenia sprzedaży alkoholu w sklepach w godzinach nocnych. W efekcie znaczący spadek skali interwencji Policji i Straży Miejskiej.
• Uporządkowano sprawy fortów Twierdzy Kraków, stworzono Muzeum i Centrum  Ruchu Harcerskiego.
• Uporządkowano sprawy lokali użytkowych, odzyskano części lokali.
• Zmniejszono skalę zadłużenia lokali mieszkalnych i lokali użytkowych.
• Radykalnie zmniejszono skalę odszkodowań za pozostawanie osób w lokalach prywatnych.
• Przejęto tereny i obiekty w Nowej Hucie (GUP). 

To były sprawy najważniejsze. A obok tych  spraw najważniejszych tysiące spraw ważnych, indywidualnych i grupowych. I praca od rana do nocy. Mam zaszczyt od lat służyć Krakowianom i serdecznie za tę możliwość i zaszczyt dziękuję.